Magnifying glass Close

“Voeg prestatie-inkoop aan je toolbox toe”

“Zorg voor een goedgevulde toolbox waarmee je de inkoopvolwassenheid van je organisatie naar een hoger niveau kan tillen”, adviseert Erik van Raaij, hoogleraar inkoop en supply management in de zorg aan de Erasmus Universiteit in Rotterdam. “Je kunt bijvoorbeeld een platte aanbesteding doen, inkopen op prijs of je kunt kiezen voor prestatiecontracten of prestatie-inkoop. Prestatiecontracten worden gebruikt om gedifferentieerd te betalen. Betere prestaties betekent hier meer vergoeding. Prestatie-inkoop is gericht op de selectiefase. Hoe selecteer ik de expert?”

Erik van Raaij doceert sinds 2003 inkoopmanagement. In 2011 is hij tevens binnen de opleiding zorgmanagement les gaan geven in inkoopmanagement. Zo kwam hij in aanraking met zorginkoop en onderzoekt inmiddels al zes jaar de inkoop van zorg. Eén van de onderzoeken van de hoogleraar gaat over de inkoopvolwassenheid van zorgverzekeraars. Hierbij wordt specifiek ingezoomd op prestatie-inkoop.

Pilot Achmea
Promovendus Peter Dohmen heeft, onder de vleugels van Van Raaij, pilots uitgevoerd bij Achmea op het gebied van prestatie-inkoop. Bij prestatie-inkoop formuleert de inkoper slechts zijn inkoopkader. De offertes van de aanbieders zijn compact en bestaan uit vaste onderdelen, zoals een prestatieonderbouwing en het risicodossier. De aanbieder moet zelf verantwoorden waarom hij het beste voldoet aan het kader van de inkopende partij. In het selectieproces worden er ook interviews gehouden met sleutelpersonen. Tot slot wordt de kwaliteit van elke aanbieding gescoord door een team van beoordelaars, voordat de prijs bekend wordt gemaakt.

Methodiek specifiek maken
Dohmen moest wel de prestatie-inkooptheorie aanpassen naar zorginkoop. In prestatie-inkooptrajecten wordt normaal gesproken één aanbieder geselecteerd. “Bij de zorg werkt dat eigenlijk nooit zo. Je hebt niets aan één borstkankercentrum, want je moet meerdere regio’s af kunnen dekken. Door meerdere zorgaanbieders te contracteren en de winnaars een driejarig contract aan te bieden, is de methodiek specifiek gemaakt voor de zorg. Ook is er aan het risicodossier, kansendossier en de prestatie-onderbouwing, het plan zinnige en zuinige zorg toegevoegd. In dit plan moeten de leveranciers aangeven hoe ze omgaan met indicatiestellingen, hoe de behandeling aansluit op de zorgvraag van de patiënt en hoe met behulp van prestatie-informatie wordt aangetoond dat er geen sprake is van onder- of overbehandeling van patiënten”, aldus Van Raaij.

Hogere inkoopvolwassenheid
Om deze pilot door te kunnen voeren, moest er bij Achmea wel door barrières heen gebroken worden. “Het is een bijzondere methode, omdat je heel weinig specificeert. Je legt alleen het probleem uit en laat aanbieders de oplossing specificeren. Zorgverzekeraars zijn daarentegen gewend om precies te definiëren wat ze willen hebben.” Hiermee wil Van Raaij niet zeggen dat prestatie-inkoop de enige goede inkoopmethode is. “Er zijn veel tools die een zorgverzekeraar helpen om tot hogere inkoopvolwassenheid te komen. We gebruiken in het onderzoek het inkoopontwikkelingsmodel van Van Weele. Dit model bestaat uit zes fases, waarin eerst wordt gefocust op prijs, dan op kosten en uiteindelijk op customer value en value chain integration. Niet alle zorg hoeft op de ‘fase-zes-manier’ ingekocht te worden. De zorgverzekeraar moet echter wel de technieken in huis hebben om op de juiste momenten de juiste technieken in te kunnen zetten.”

Gezonde leveranciersbasis
Onlangs stelde Johan de Jong van initiatiefgroep ‘Wie het kleine niet eert’ dat kleine zorginstellingen in de schaduw staan van grote organisaties, wanneer het gaat om zorginkoop. Zorgverzekeraars zouden liever zakendoen met grootschalige zorgorganisaties en kleinere bedrijven onder druk zetten om te fuseren. “Als je hier niet goed over nadenkt als inkoper en niet je verantwoordelijkheid neemt om een gezonde leveranciersbasis in stand te houden, dan sluit je het midden en kleinbedrijf misschien uit. De grote aanbieder kan immers per stuk goedkoper leveren en veel zorgverzekeraars denken dat deze aanbieder ook betere kwaliteit levert. Dit gaat goed, totdat landelijk alle partijen zijn gefuseerd, er nog maar drie aanbieders over zijn en je realiseert dat er geen concurrentie meer is. Ik zie een belangrijke taak weggelegd voor inkoop om een gezonde leveranciersbasis te onderhouden. Ook hier moet je een afweging maken per zorgtype. Voor buurtzorg kan een kleine lokale aanbieder, die de omgeving goed kent, misschien wel de beste zorg leveren.”

Overheidsingrijpen
De overheid grijpt regelmatig in, wanneer het om zorg gaat. “Zorg is nu eenmaal een thema, waarbij ook een gedeelte van de verantwoordelijkheid bij de overheid ligt. Als het initiatief uit het veld te wensen overlaat, dan pakt de overheid die bal op. Dit zie je ook bij het hoofdlijnenakkoord. Dat heeft veel impact op het verlagen van de zorgkosten. Dit hadden zorginkopers eigenlijk zelf moeten doen. Het feit dat de overheid dit soort dingen doet, is voor mij een teken dat er ruimte is voor inkoop om proactiever en professioneler te worden.”

Partner van Inkoperscafé

Wil je alles weten over je mogelijkheden als inkoper bij ?

Ontdek het nu!
Partner van Inkoperscafé

Wil je alles weten over je mogelijkheden als inkoper bij ?

Ontdek het nu!

Reacties

Partner van Inkoperscafé

Wil je alles weten over je mogelijkheden als inkoper bij ?

Ontdek het nu!
Sluiten

Inloggen

of met e-mailadres