Magnifying glass Close

Brexit is voor ziekenhuizen een zaak van leven en dood

Hoe de brexit er ook uit komt te zien. Hij zal in ieder geval leiden tot minder vrij verkeer van mensen, goederen en diensten tussen het Verenigd Koninkrijk (VK) en de EU. Daarbij zal de Europese wet- en regelgeving niet meer (direct) gelden in het VK. Een harde brexit kan grote gevolgen hebben voor de ziekenhuizen, omdat ze niet of moeilijker kunnen beschikken over medicijnen, medische hulpmiddelen en weefsels. Om dit te voorkomen, werken ze samen om de overgang naar de brexit zo goed mogelijk te laten verlopen. Het monitoren van leveranciers speelt daarbij een belangrijke rol.

Medische hulpmiddelen

Over een harde brexit en de gevolgen voor medische hulpmiddelen van ziekenhuizen schreef Jan Jaap Baalbergen, Coördinator Medische Technologie bij Leiden University Medical Center, een stuk in het online magazine Medische Technologie (MT) Integraal. Hij merkt daarin op dat bij een harde grens tussen het VK en de EU douaneformaliteiten weer nodig zijn die zorgen voor tijdsverlies aan de grens. Ook waarschuwt hij dat geneesmiddelen en medische hulpmiddelen uit het VK (tijdelijk) slecht of helemaal niet leverbaar kunnen zijn. Daarnaast kunnen volgens Baalbergen ook producten die binnen de EU gefabriceerd worden (tijdelijk) slechter leverbaar zijn. “Tegenwoordig zijn de logistieke ketens, ook voor geneesmiddelen en medische hulpmiddelen, vaak lang. Indien ergens in de keten grondstoffen of halffabricaten uit het VK gebruikt worden betekent dit dat ook deze producten kwetsbaar zijn bij een harde brexit.”

Certificering

Baalbergen schenkt in zijn artikel veel aandacht aan de levering certificering van medische hulpmiddelen. Een ziekenhuis werkt namelijk met honderden leveranciers en tienduizenden CE-gecertificeerde medische hulpmiddelen. Het gevolg van een ‘harde’ brexit zou volgens Baalbergen kunnen zijn dat door Britse instanties goedgekeurde medische hulpmiddelen hier niet meer gecertificeerd zijn. Daarvoor is de datum van in de handel brengen belangrijk. Ligt die voor de datum van uittreding dan mag het betreffende medische hulpmiddel verder worden verhandeld en gebruikt. Het product moet dan een geldig CE-certificaat bezitten dat is uitgegeven door een erkende ‘notified body’, die gevestigd is in de EU of het VK. Zo’n notified body is een door een overheid aangewezen keuringsinstituut dat test of producten aan de ervoor geldende Europese richtlijnen voldoen. Ligt de datum van in de handel brengen na de brexitdatum dan moet het product een CE-certificaat hebben dat is afgegeven door een in de EU gevestigde notified body. Anders verdwijnt het van de markt. Baalbergen stelt dat kan worden voorkomen door het hercertificeren van het product door een binnen de EU (zonder het VK) gevestigde notified body. Ook een Britse notified bodie kan zich in de EU vestigen en vervolgens producten hercertificeren. Een daarvan (BSI) is hiermee al begonnen in Nederland.

Kritische leveranciers

Om problemen voor te zijn, richtte het bestuur van de Nederlandse Federatie van Universitair Medische Centra (NFU) een projectorganisatie op voor de coördinatie van alle brexit-activiteiten. Dit team heeft nauwe banden met umc-professionals op vakgebieden als ICT, personeelszaken, apotheek, onderzoek en inkoop. Ook werkt het intensief samen met het brexit-crisisteam van de algemene ziekenhuizen (NVZ). Volgens Baalbergen hebben beide projectteams aan fabrikanten gevraagd of zij voorbereid zijn op de brexit. Binnen ziekenhuizen zijn belangrijke delen van het assortiment doorgelicht. Dit heeft een beeld opgeleverd van kritische leveranciers en van leveranciers die brexit-proof zijn.

Radboudumc

Daarnaast bereiden ook de afzonderlijke ziekenhuizen zich op de brexit voor. Alex van der Putten en Mark Ligtvoet werken allebei aan de inkoop en bevoorradingsketen van het Radboud universitair medisch centrum in Nijmegen (Radboudumc). Ze vertellen in het Brexit e-magazine van de rijksoverheid van september 2019 over hun voorbereidingen op de brexit. “In het ziekenhuis moet altijd een voorraad zijn. Ook als die uit het VK komt. In de supermarkt kun je het accepteren als iets een keer niet in het schap ligt. In het ziekenhuis kan iets niet op voorraad hebben het overlijden van een patiënt als gevolg hebben.” Doordat 80 procent van de ingrepen in het ziekenhuis vooraf is gepland, kunnen Van der Putten en Ligtvoet bepalen wat zij op voorraad moeten hebben. Op de andere onverwachte 20 procent van de operaties door bijvoorbeeld een ongeluk bereiden ze zich zo goed mogelijk voor. “We kunnen met onze voorraad twee weken tot twee maanden overbruggen.”

Voorkomen leveringsproblemen

Een klein deel van de voorraad van het Radboudumc komt rechtstreeks uit het VK. Van de 5500 leveranciers zijn er maar rond de 100 Brits. Desondanks houdt het ziekenhuis de brexit goed in de gaten. “Veel leveranciers van onze leveranciers komen toch uit het VK.” Het is daarbij voor de inkopers moeilijk om precies te bepalen welk onderdeel van een medisch hulpmiddel Engels is en welk niet. Het Radboudumc vangt dat op door te zorgen voor een compleet overzicht van de leveranciers en door constant contact met ze te houden. “We wijzen de leveranciers op het belang van een goede stroom van producten voor beide partijen. Ook delen we alle informatie over leveranciers met andere ziekenhuizen. Zo kunnen we elkaar helpen, mochten we een hulpmiddel bijvoorbeeld toch niet op tijd ontvangen.” Daarvoor heeft de afdeling extra mankracht ingezet. “Als we problemen met leveringen niet kunnen voorkomen, zijn we in ieder geval voorbereid om snel te handelen.”

Operaties

Ligtvoet en Van der Putten beklemtonen in het Brexit e-magazine dat ze consequenties voor het dagelijks werk niet kunnen uitsluiten. Er kunnen bijvoorbeeld operaties uitvallen. “Bij specialistische operaties is er soms maar één leverancier die een hulpmiddel kan leveren. Als die leverancier in het Verenigd Koninkrijk zit of bijvoorbeeld nog geen certificaat heeft, is dat een risico. Daarom zorgen we dat de leveranciers ons altijd op de hoogte houden. En we moeten snel kunnen schakelen naar een alternatief, bijvoorbeeld uit een ander land.”

Rijnstate

Dennis Robben, manager inkoop en logistiek bij het algemene Rijnstate-ziekenhuis in Arnhem vertelt in hetzelfde Brexit e-magazine dat het ziekenhuis veel heeft gehad aan de Brexit Impact Scan van de rijksoverheid. “Van daaruit is een eerste analyse gemaakt van de mogelijke gevolgen van de brexit, als het gaat om personen, goederen en diensten. Vervolgens hebben we met een intern brexit-team nog een verdiepingsslag gemaakt.”

Lijst met belangrijke producten

De conclusie was dat mogelijk producten van enkele leveranciers gevolgen kunnen hebben voor het Rijnstate-ziekenhuis. Robben: “Als aanvulling op eerder genomen maatregelen hebben we daarom een aanvullende inventarisatie uitgevoerd onder leveranciers voor medische hulpmiddelen. Op basis daarvan hebben we een lijst samengesteld met belangrijke producten. Met deze lijst in de hand hebben we bekeken wat er in het zorgproces zou gebeuren als de producten op deze lijst tijdelijk niet geleverd kunnen worden door de brexit. Voor producten waarbij het zorgproces mogelijk vertraagd wordt, of even stil komt te liggen, hebben we gezocht naar alternatieven en andere oplossingen.”

Voorzorgsmaatregelen

Voor ziekenhuizen is het letterlijk een zaak van leven en dood om leveringsproblemen door de brexit te voorkomen. Vandaar dat hun aanpak van de ziekenhuizen zich kenmerkt door een nauwgezette afstemming met de leveranciers en zelfs de toeleveranciers van die leveranciers. De principes van deze aanpak met een overzicht van leveranciers en producten en een intensieve samenwerking en communicatie met leveranciers gelden natuurlijk ook voor andere branches. Een no-brexit hangt nog steeds in de lucht en het is belangrijk om daar goed op voorbereid te zijn, zelfs als bepaalde maatregelen overdreven lijken.

Partner van Inkoperscafé
Partner van Inkoperscafé

Reacties

Partner van Inkoperscafé
Sluiten

Inloggen met

of met e-mailadres